Dialetto di Lanciano (CH)

SAMSUNG CSC
Lanciano · Cattedrale della Madonna del Ponte (foto Luca Aless)

         Lu vendelare de tramundane e lu sòle

Nu jórne lu vendelare de tramundane e lu sòle s’ànne piccijète. Ognivijéje nu spaccalòffe a ddice ca une ére cchiù ffrégne de chéll’atre. A nu cèrte punde ànne viśte n’òmmene ca jève nnènẓe tutte ammandrecchiate nghé nu tabbarre.

Ché’ ddu’ ànne śtudiète ca lu cchiù ffrégne putéa èsse chi ariscè’ a smandà lu tabbarre a cchéll’òmmene.

Lu vendelare de tramundane à ccumejate a ffijatà, ma prése fòrte. Ma cchiù ésse suffijé’ cchiù chéll’atre s’aśtregné’ a lu tabbarre, tande ca pó chelu puverétte de lu vènde s’à devute mbuśtà.

Dope nu ccòne lu sòle s’à ppecciate a ccéle apèrte e ll’òmmene, ché mmuré’ de calle, s’à smandejate da lu tabbarre.

Accuścinde a la tramondane j’à ttoccate a ddice ca lu sòle avé’ śtate lu cchiù ffrégne fra tutt’e ddu’.

__________

La favola viene trascritta dalla versione del poeta Marcello Marciani.

Dialetto di Barrea AQ

barrea-il-borgo-dabruzzo-abitato-dai-cervi
Barrea (foto tratta dal web)

U vénde de tramundane e u sòle

Nu júrne u vénde de tramundane e u sòle letechìvene: june pretendéva d’èsse cchiù ffòrte de gli-óte. A nnu cèrte punde vedirne n’óme che jéva nnanẓe comblétamènde accappate che nnu mandéglie.

I ddu’ decedirne ca u cchiù fòrte fósse śtate chi sarrìa resciute a llevà u mandéglie a gli-óme.

U vénde de tramundane acumenẓétte a zzuffelà fòrte, ma cchiù zuffeléva cchiù ccugli-òte se śtregnéva c’u mandéglie, tande ché ccu’ pòvere vénde z’avétta fermà.

Dóppe ne póche de témpe u sòle cumbarétte ngiéle, e gli-óme che sendéva calle, s’avétta levà u mandéglie.

Accuścì la tramundane avétta dì ca u sòle éra u cchiù fòrte d’i ddu’.

T’è ppiaciuta sa śturiella? La vuléme raccundà n’ata vòte?

______

La favola viene trascitta dall’audio della versione di Rosa Maria Scarnecchia.

Dialetto di Aielli AQ

Panoramica_Aielli_di Rudy Massaro
Aielli (foto di Rudy Massaro)

La tramuntane e ji sòle

Ne jurne u vénte de tramundana e ji sole letechévene: ognune decéve d’èsse ppiù ffórte de quij’atre. A nnu cèrte muménde vedinne n’óme che jjéva nnanẓe tutte cupérte da nu mandéjje.

Allóra decedinne ché i più ffórte sarrìa state chi rescéva a ffà levà u mandéjje a qquij’óme.

La tramuntana cumencétte a zzuffelà fórte, ma più zuffeléva i ppiù quije se stregnéva u mandéjje, tante ch’alla fine u vénde étte da cessà.

Póche témpe dóppe i’ sòle cumbarétte ngéle, i jj’óme che sendéva calle, se levétte u mandéjjje.

Cuścì la tramuntana étte da dice ca i’ sòle éra i’ ppiù ffórte de ji ddu’.

T’è piaciuta la sturiella? La vuléme raccundà n’atra vóta?

______

La favola viene trascitta dall’audio della versione di Vittorio Maccallini.

 

Dialetto di Andria (BAT)

3
Castel del Monte, Andria (immagine tratta dal web)

U vinde de tramundåne i u sàule

Na dö u vínde de tramundåne i u sàule stèvene a pparlé de ccià ive u cchiù ffòrte, quanne vedèrene nu ppassande pe nu mandídde. Allòure decedèttere ca u cchiù ffòrte fússa jisse stéte ccià de le di’ avisse levëte u mandídde.

U vínde pe ppröme acchemenẓé’ sseffié pe ttutte la forze, ma cchiù sseffiéve e cchiù u ppassande teréve u mandídde, fine a qquanne se dètte pe vvìnde.

U sàule accumenẓé a ffé la löstre i ssùbbete u ccalàure ubbleghé u uagnàune a llevarse u mandídde.

Adacchessé la tramundåne fu ccostrétte a rreccanòsce ca u ssàule jive u cchiù ffòrte.

T’à ppiaciute la storièlle? Arréte te l’é racchendé?

___________

La favola di Esopo viene trascritta dall’audio del Laboratorio di Fonetica Sperimentale “Arturo Genre” dell’Università di Torino.

Aliano (MT)

aliano
Aliano con i suoi calanchi (immagine tratta dal web)

’A vòrie e u sòue

Nu júrne se ścerràine ’a vòrie e u sòue, che cchiù avita jesse cchiù fforte, quand’una vóte àne viste a une pe nnu pastrane ca venìteve a ccle vije.

Chille decite ca èreta jilla ’a cchiù fforte, cull’àute decite ca èrete jille u cchiù fforte.  Allore s’accurdàine ca che facite a lluà u pastrane quille vencite.

’A vòrie ha ccumengéte a mmenà forte e cchiù mmenàite e cchiù u pastrane quille lu tenita forte, fine a qquanne ’a vòrie nen ce l’ha ffatte cchiù.

U sòue se mìsete e cchiù stavite cchiù mbucàite. Tande de cullu càude ca facite ca u purèlle s’ha vvòste arrénne, s’ètte a llué u pastrane.

’A vòrie ha vvòste a ccéde, c’u sòue ièrede cchiù fforte de jille.

_________

La favola di Esopo viene trascritta dall’audio del Laboratorio di Fonetica Sperimentale “Arturo Genre” dell’Università di Torino.

Napoli

golfo1
Napoli (immagine tratta dal web)

’O viénte ’e tramuntane e ’o sole

Nu júorne ’o viénte ’e tramuntane e ’o sole s’appiccicàine pecché ognune ’e llòre vulév’èssere ’o cchiù fforte, quanne verèttere nu cristiane ch’arrevave che nu mantiélle ncúolle. Allore tutt’e dduie recèttere ca ’o cchiù fforte fósse state chi era capace ’e ce fà luà ’o mantiélle ’a cúolle.

’O viénte ’e tramuntane accuminciaie a bbuttà forte, ma cchiù bbuttave cchiù ’o cristiane se stregnéve ntô mantiélle, e ddoppe nu pòche ’e tiémpe ’o pòvere viénte nun ce ’a facètte cchiù.

’O sole allore accumparette intô ciéle e ddoppe nu pòche ’e tiémpe ’o cristiane, ca se sentéve nfucate ’e calore,  se luàie ’o mantiélle. ’A tramuntane accussì avetta rìcere ca ’o sole era cchiù fforte ’e éssa.

T’è ppiaciute ’o cunte? Vuò ca tô ddiche n’ata vòte?

_________

La favola di Esopo viene trascritta nella grafia unitaria centro-meridionale dall’audio del Laboratorio di Fonetica Sperimentale «Arturo Genre».

Dialetto di Bagheria (PA)

45232b128a734658cad56567c9c915a7ab08db83-villa-valguarnera-bagheria-01-jpg-543-1540547086
Villa Valguarnera (Bagheria) – Immagine tratta dal web

’A thramuntana e u suli

’A thramuntana e u suli si sciarriàvanu nu jornu su ccu rî dui fuss’u cchiù ffuòtti, quannu vìttiru un cristianu ca passiava tutt’ammugghiatu int nu mantieddhu pisanti. S’acquiddaru quinni ca u primu ri iddhi ca fuss’arrinisciutu a ffari livari u mantieddhu r’in cap’u cristianu fussi statu u cchiù fuotti.

’A thramuntana accuminciò a sciusciari cu ttutta ’a so fuozza, ma cchiù sciusciava e cchiù u cristianu s’ammugghiava cû su mantieddhu. Accussì finìu ca u vientu mischinazzu s’arritirò.

Accussì u suli accuminciò a bbampari cu ttutt’u su caluri. E lliestu chiddhu ca passiava si spugghiò rû mantieddhu. Accussì ’a thramuntana app’a rricanùsciri ca u suli era cchiù ffuotti di chiddha.

Ti piac̣ì ’a storia? ’A voli cuntata n’atra vòta?

___________

Il dialetto viene trascritto dall’audio del LFSAG dell’Università di Torino.